హైదరాబాద్ రోడ్లపై సమయం, రాత్రుళ్లు నిద్ర.. రెండూ ఆవిరి!

పగలేమో గంటల తరబడి ట్రాఫిక్‌లో నరకయాతన.. రాత్రేమో వేడికి ఉక్కిరిబిక్కిరై నిద్రలేని రాత్రులు.. ఇదీ అంతర్జాతీయ నగరంగా ఎదుగుతున్న హైదరాబాద్‌లో సగటు పౌరుడు ఎదుర్కొంటున్న నిత్య సంఘర్షణ. ఈ జీవన పోరాటాన్ని రెండు వేర్వేరు అంతర్జాతీయ అధ్యయనాలు అంకెల రూపంలో కళ్లకు కట్టాయి. ట్రాఫిక్ రద్దీ, వాతావరణ మార్పుల రూపంలో భాగ్యనగరవాసిపై పడుతున్న జంట దెబ్బల కారణంగా.. ప్రతి ఏటా ఏకంగా 198 గంటల విలువైన సమయం వృథా అవుతోందని ఈ నివేదికలు తేల్చిచెప్పాయి. ఇది దాదాపు 8 పూర్తి రోజులకు సమానం!

నెదర్లాండ్స్‌కు చెందిన ట్రాఫిక్ అనలిటిక్స్ సంస్థ 'టామ్‌టామ్ ట్రాఫిక్ ఇండెక్స్', అమెరికాకు చెందిన 'క్లైమేట్ సెంట్రల్' సంస్థలు వేర్వేరుగా నిర్వహించిన పరిశోధనలు ఈ చేదు నిజాన్ని బయటపెట్టాయి. ఈ రెండు నివేదికల సారాంశం హైదరాబాద్ వాస్తవ దుస్థితికి అద్దం పడుతోంది.

'టామ్‌టామ్' నివేదిక ప్రకారం, నగరవాసులు కేవలం ట్రాఫిక్ జామ్‌లలోనే ఏడాదికి సగటున 123 గంటలు (అంటే 5 రోజులకు పైగా) కోల్పోతున్నారు. గత దశాబ్దంలో నగరం శరవేగంగా విస్తరించినా, అందుకు అనుగుణంగా రోడ్ల విస్తరణ, ప్రత్యామ్నాయ రవాణా వ్యవస్థల కల్పన జరగకపోవడమే ఈ దుస్థితికి ప్రధాన కారణమని నివేదిక స్పష్టం చేసింది. రద్దీ సమయాల్లో కేవలం 10 కిలోమీటర్ల దూరం ప్రయాణించడానికే దాదాపు 40 నిమిషాలు పడుతోందంటే, రోడ్లపై పరిస్థితి ఎంత తీవ్రంగా ఉందో అర్థం చేసుకోవచ్చు. ఇది కేవలం సమయం వృథా మాత్రమే కాదు, ఇంధనం, డబ్బు నష్టంతో పాటు తీవ్ర మానసిక ఒత్తిడికి కూడా కారణమవుతోంది.

మరోవైపు, పగటి కష్టాలు ఇలా ఉంటే, రాత్రి పూట కూడా నగరవాసులకు విశ్రాంతి కరవవుతోంది. కాంక్రీట్ జంగిల్‌గా మారిన నగరం 'అర్బన్ హీట్ ఐలాండ్' (నగర ఉష్ణద్వీపం)గా పరిణమిస్తోందని 'క్లైమేట్ సెంట్రల్' అధ్యయనం హెచ్చరించింది. పగటిపూట భవనాలు, రోడ్లు పీల్చుకున్న వేడిని రాత్రిపూట విడుదల చేయడంతో ఉష్ణోగ్రతలు తగ్గడం లేదు. దీని ఫలితంగా నగరవాసులు ఏటా సగటున 75 గంటల గాఢ నిద్రను కోల్పోతున్నారని ఈ విశ్లేషణ తేల్చింది. నాణ్యమైన నిద్ర కరువవడం వారి శారీరక, మానసిక ఆరోగ్యంపై పెను ప్రభావాన్ని చూపుతోంది.

మొత్తంగా ట్రాఫిక్‌తో 123 గంటలు, నిద్రలేమితో 75 గంటలు.. వెరసి ఏడాదికి 198 గంటల విలువైన ఉత్పాదక సమయాన్ని హైదరాబాదీలు కోల్పోతున్నారు. ఇది కేవలం గణాంకం కాదు, అభివృద్ధి చెందుతున్న నగరంలో పౌరుల జీవన నాణ్యత ఎంత వేగంగా క్షీణిస్తోందో చెప్పే హెచ్చరిక గంట. ఇప్పటికైనా ప్రభుత్వం మేల్కొని, ప్రజా రవాణాను పటిష్ఠం చేయడం, రోడ్ల విస్తరణ, పచ్చదనాన్ని పెంచడం వంటి సమగ్ర చర్యలు చేపట్టకపోతే.. భవిష్యత్తులో హైదరాబాద్ 'నివసించదగిన నగరం' అనే పేరును కోల్పోయే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.